Na mapie nieba widać ponad miliard galaktyk. Naukowcy tworzyli ja blisko 6 lat

Na mapie nieba widać ponad miliard galaktyk. Naukowcy tworzyli ja blisko 6 lat28.02.2023 12:15
Mapa nocnego nieba z widokiem na galaktykę Abell 3158.
Źródło zdjęć: © NOIRLab

Przed wami największa mapa nocnego nieba, jaka kiedykolwiek powstała. Do jej stworzenia potrzeba było ogromnych ilościach danych. Astronomowie mówią, że udało się na niej uwiecznić ponad miliard galaktyk. To niesamowity wynik, a szczegółowość zapiera dech w piersi.

Żyjemy we wspaniałych czasach. Niedawno Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba zarejestrował starożytne galaktyki, a dziś spieszymy z przepięknym tworem naukowców. Chodzi o mapę zrealizowaną dzięki obrazowaniu DESI (Dark Energy Spectroscopic Instrument). Obejmuje ona powierzchnię 14 tys. stopni kwadratowych (jednostka mierzenia kątów bryłowych spoza układu SI) nocnego nieba widzianego z północnej półkuli Ziemi.

Powstała najbardziej szczegółowa mapa nocnego nieba widzianego z Półkuli Północnej. Najlepiej widoczna jest galaktyka Abell 3158, oddalona o 825 milionów lat świetlnych od Ziemi., Źródło zdjęć: © NOIRLab
Powstała najbardziej szczegółowa mapa nocnego nieba widzianego z Półkuli Północnej. Najlepiej widoczna jest galaktyka Abell 3158, oddalona o 825 milionów lat świetlnych od Ziemi.
Źródło zdjęć: © NOIRLab

Dane potrzebne do realizacji projektu pochodziły z trzech teleskopów, umieszczonych w Kitt Peak National Observatory oraz Cerro Tololo Inter-American Observatory. Mają one rozmiar 1 petabajta, czyli biliarda bajtów (10 do potęgi 15). 100 milionów potężnych procesorów przetwarzały informacje przez wiele godzin. Został do tego wykorzystany superkomputer w US National Energy Research Scientific Computing Center.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Czy warto kupić laptop MacBook Pro 14 (2023)?

Mapa nocnego nieba powstała po to, by lepiej zrozumieć istotę ciemnej materii oraz ciemnej energii. Zobaczymy na niej mnóstwo większych i mniejszych punktów, z których każdy to galaktyka. Jest ich w sumie ponad miliard, co daje nam pogląd na to, jak mali jesteśmy we wszechświecie. Każda z galaktyk ma swój układ gwiezdny, a wiele z nich planety. Aż trudno sobie wyobrazić, jak wiele ich jest, lecz od razu nasuwa się pytanie, o to, czy i jakie życie może tam istnieć.

Zdjęcie, które widzicie, koncentruje się na "pobliskiej" mgławicy Abell 3158, która znajduje się w odległości 825 milionów lat świetlnych od Ziemi.

Marcin Watemborski, redaktor prowadzący Fotoblogii

Szanowna Użytkowniczko! Szanowny Użytkowniku!
×
Aby dalej móc dostarczać coraz lepsze materiały redakcyjne i udostępniać coraz lepsze usługi, potrzebujemy zgody na dopasowanie treści marketingowych do Twojego zachowania. Twoje dane są u nas bezpieczne, a zgodę możesz wycofać w każdej chwili na podstronie polityka prywatności.

Kliknij "PRZECHODZĘ DO SERWISU" lub na symbol "X" w górnym rogu tej planszy, jeżeli zgadzasz się na przetwarzanie przez Wirtualną Polskę i naszych Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych, zbieranych w ramach korzystania przez Ciebie z usług, portali i serwisów internetowych Wirtualnej Polski (w tym danych zapisywanych w plikach cookies) w celach marketingowych realizowanych na zlecenie naszych Zaufanych Partnerów. Jeśli nie zgadzasz się na przetwarzanie Twoich danych osobowych skorzystaj z ustawień w polityce prywatności. Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać zmieniając ustawienia w polityce prywatności (w której znajdziesz odpowiedzi na wszystkie pytania związane z przetwarzaniem Twoich danych osobowych).

Od 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 (określane jako "RODO"). W związku z tym chcielibyśmy poinformować o przetwarzaniu Twoich danych oraz zasadach, na jakich odbywa się to po dniu 25 maja 2018 roku.

Kto będzie administratorem Twoich danych?

Administratorami Twoich danych będzie Wirtualna Polska Media Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie, oraz pozostałe spółki z grupy Wirtualna Polska, jak również nasi Zaufani Partnerzy, z którymi stale współpracujemy. Szczegółowe informacje dotyczące administratorów znajdują się w polityce prywatności.

O jakich danych mówimy?

Chodzi o dane osobowe, które są zbierane w ramach korzystania przez Ciebie z naszych usług, portali i serwisów internetowych udostępnianych przez Wirtualną Polskę, w tym zapisywanych w plikach cookies, które są instalowane na naszych stronach przez Wirtualną Polskę oraz naszych Zaufanych Partnerów.

Dlaczego chcemy przetwarzać Twoje dane?

Przetwarzamy je dostarczać coraz lepsze materiały redakcyjne, dopasować ich tematykę do Twoich zainteresowań, tworzyć portale i serwisy internetowe, z których będziesz korzystać z przyjemnością, zapewniać większe bezpieczeństwo usług, udoskonalać nasze usługi i maksymalnie dopasować je do Twoich zainteresowań, pokazywać reklamy dopasowane do Twoich potrzeb. Szczegółowe informacje dotyczące celów przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Komu możemy przekazać dane?

Twoje dane możemy przekazywać podmiotom przetwarzającym je na nasze zlecenie oraz podmiotom uprawnionym do uzyskania danych na podstawie obowiązującego prawa – oczywiście tylko, gdy wystąpią z żądaniem w oparciu o stosowną podstawę prawną.

Jakie masz prawa w stosunku do Twoich danych?

Masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. Możesz wycofać zgodę na przetwarzanie, zgłosić sprzeciw oraz skorzystać z innych praw wymienionych szczegółowo w polityce prywatności.

Jakie są podstawy prawne przetwarzania Twoich danych?

Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych w celu świadczenia usług jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy). Podstawą prawną przetwarzania danych w celu pomiarów statystycznych i marketingu własnego administratorów jest tzw. uzasadniony interes administratora. Przetwarzanie Twoich danych w celach marketingowych realizowanych przez Wirtualną Polskę na zlecenie Zaufanych Partnerów i bezpośrednio przez Zaufanych Partnerów będzie odbywać się na podstawie Twojej dobrowolnej zgody.